پیغمبر گرامی اسلام(ص) به واسطه علم و آگاهی خود از آینده در سال های آخر عمر خویش کارهای کلیدی و مهمی را انجام دادند که یکی از مهمترین آنها "حجة‌الوداع" می باشد.

در هجدهم ذی‌القعده سال دهم هجری که آخرین سال زندگانی پیامبر بود، به همه مناطق مسلمان‌نشین و ایل‌ها و قبیله‌های مسلمان عربستان خبر داد که وی در این ماه به مکه معظمه خواهد رفت و حج به‌جای خواهد آورد و بدین‌ترتیب بزرگ‌ترین اجتماع مسلمانان شکل گرفت، که به "حجةالوداع "معروف است.

تا آن زمان چون مسلمانان حج به معنای اسلامی را به جای نیاورده بودند پیغمبر در آخرین سفر حج خود به مردم آموخت که در منا و عرفات چه کارهایی را بایستی انجام دهند و چگونه رمی جمره را بجای آورند و در حقیقت رسول خدا شیوه صحیح و اسلامی مناسک حج را به مسلمانان آموخت.

واقعه ی غدیر خم تکمیل کننده رسالت پیامبر گرامی اسلام بود چرا که اگر واقعه غدیر نبود نبوت و حتی توحید ناقص و ناتمام باقی می ماند به همین خاطر "عید غدیر" در میان همه مناسبت های اسلامی دارای جایگاه و قداست بالایی است.

واقعه غدیر خم که در آخرین سال زندگی رسول گرامی اسلام صلی‏الله‏علیه‏و‏آله رخ داد و در آن علی علیه السلام به جانشینی آن حضرت برگزیده شد، حادثه‏ای تاریخی نیست که در کنار دیگر وقایع بدان نگریسته شود.

غدیر تنها نام یک سرزمین نیست؛ یک تفکر است. غدیر، نشانه و رمزی است که از تداوم خط نبوت خبر می‏دهد.

غدیر، نقطه تلاقی کاروان رسالت با طلایه‏داران امامت است. آری، غدیر خم یک سرزمین نیست؛ چشمه‏ای است که تا پایان هستی می‏جوشد؛ کوثری است که فنا برنمی‏دارد؛ و افقی است بی‏کرانه و خورشیدی است عالم‏تاب.

*عید غدیر در احادیث


رسول خدا صلی‏الله‏علیه‏و‏آله فرمود: «روز غدیر خم، برترین عیدهای امت من است، و آن روزی است که خداوند بزرگ دستورداد برادرم، علی بن ابی‏طالب را به عنوان پرچمدار (و فرمانده) امتم منصوب کنم، تا بعد از من مردم به دست او هدایت شوند، و آن روزی است که خداوند در آن روز دین را تکمیل، و نعمت را بر امت من تمام کرد و اسلام را دین آنان قرار داد».

زیاد بن محمد گوید: به امام صادق علیه السلام گفتم: آیا مسلمانان عیدی غیر از عید قربان و عید فطر و روز جمعه دارند؟ فرمود: "آری، روزی که رسول خدا صلی‏الله‏علیه‏و‏آله، امیرمؤمنان علی علیه السلام را (به خلافت و ولایت) منصوب کرد برترین عید امت است."
 


  *چگونگی زنده نگه داشتن واقعه غدیر توسط ائمه علیه السلام

بعد از واقعه غدیر 11 امام در بین مردم زندگی می کردند و برای زنده نگه داشتن واقعه غدیر خم آن هم در شرایط خفقان حکومت بنی امیه و بنی عباس و امویان به سه شکل گفتاری، نوشتاری و رفتاری واقعه غدیر را زنده نگه داشتند.

روایات بسیاری درباره دفاع ائمه از واقعه غدیر وجود دارد که در یکی از این روایات از "حسین جمال"نقل شده است که: روزی که امام صادق(ع) عازم سفر مکه بودند من بعنوان شتربان همراه ایشان بودم.

هنگامی که به منطقه غدیر رسیدیم حضرت فرمودند همین جا توقف کنید؛امام صادق(ع) به آنجا رفت و 2 رکعت نماز خواند و فرمودند:"اینجا همان جایی است که جدم رسول خدا(ص)، امیرالمومنین(ع) را به عنوان وصی و جانشین خود انتخاب نمودند".

این حرکت امام صادق(ع)مصداق واقعی زنده نگه داشتن واقعه غدیر در رفتار می باشد.

یا در روایت دیگری آمده است که امام رضا(ع)در روز غدیر لباس نو می خریدند و بعنوان عیدی در بین مردم تقسیم می کردند و می فرمودند:"مردم در روز غدیر لباس نو بخرند و به یکدیگر هدیه دهند و خودشان هم لباس نو بپوشند چرا که لباس نو در روز عید جزء آداب است و همچنین مردم در روز عید غدیر مهمانی بدهند و به خود عطر بزنند و با یکدیگر با شادی برخورد کنند".

در روایت آمده است وقتی فردا بهم می رسیم بگویید" الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی جَعَلَنَا مِنَ الْمُتَمَسِّکِینَ بِوِلاَیَةِ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ وَ الْأَئِمَّةِ عَلَیْهِمُ السَّلاَمُ:( حمد خدا را که ما را از پیروان امیرالمونین(ع) قرار داد) چرا که ولایت علی همان طریقه و روش صحیح زندگی است که اگر مردم آن روش را برگزینند،خداوند در روز رستاخیز، از آب گوارای حوض کوثر به دست علی علیه السلام‏سیرابشان می‏گرداند. 

منبع: نسیم دهلران